Μαρία Κοτζακόλιου, 13/08
Ο Γιώργος και η Ναυσικά είναι δύο νέοι άνθρωποι οι οποίοι αποφάσισαν να ενώσουν τις ζωές τους και να πορευτούν μαζί στον κοινό βίο. Δεν επέλεξαν να αλλάξουν τόπο, ούτε να προσπαθήσουν να δραστηριοποιηθούν επαγγελματικά σε κάποιο αστικό κέντρο.
Ξεκίνησαν την οικογένειά τους αλλά και την κοινή επαγγελματική τους ζωή στο χωριό τους: το Αντίγονο Φλώρινας.
Ένα μικρό χωριό των 424 κατοίκων, σύμφωνα με την απογραφή του 2011, και σε υψόμετρο 570 μέτρων. Δεν υπάρχουν πολλές επαγγελματικές επιλογές και η ενασχόληση με τη γη είναι σχεδόν μονόδρομος.
Ο Γιώργος, από μικρό παιδί στα χωράφια, όπως σχεδόν όλα τα παιδιά που ζουν και μεγαλώνουν στο χωριό, βοηθούσε τον πατέρα του και μάθαινε τα μυστικά της γης.
Η Ναυσικά ως αγρότισσα, εργαζόμενη και μητέρα τριών παιδιών δίνει τη δική της μάχη αντοχών. Γιατί ο συνδυασμός όλων αυτών δεν είναι κάτι εύκολο και το γνωρίζουν πολύ καλά οι αγρότισσες του χθες και του σήμερα.
Στο παρελθόν, τα βασικότερα προϊόντα της περιοχής ήταν τα σιτηρά, τα καλαμπόκια και τα οπωροκηπευτικά. Σήμερα, όμως, λόγω των χαμηλών τιμών στα σιτηρά και τα καλαμπόκια, έχουν αλλάξει οι καλλιεργητικές επιλογές. Ροδακινιές, μηλιές, κερασιές συνθέτουν σε σημαντικό βαθμό το τοπίο της περιοχής.
Ο Γιώργος και η Ναυσικά, με αρωγούς συγγενείς, φίλους και εργάτες της γης, αναπτύσσονται σταδιακά, καλλιεργώντας ήδη 450 στρέμματα δέντρα, 100 στρέμματα οπωροκηπευτικά (ντομάτες, ντοματίνια – βελανίδι μικρό, λάχανα κ.τ.λ.) και 90 στρέμματα καλαμπόκι.
Έχουν χτίσει και μια αποθήκη, στην οποία συλλέγουν τα προϊόντα τους, τα συσκευάζουν και τα προωθούν στην αγορά. Αποτελεί ένα μικρό «μελίσσι». Άλλος κάνει διαλογή ντομάτας, άλλος διαλογή στα ροδάκινα και τοποθέτηση στα τελάρα, άλλος ξεχωρίζει και συσκευάζει τα ντοματίνια και τις σάλτσες. Μια καλοκουρδισμένη μηχανή. Για όλες αυτές τις δουλειές απασχολούνται τουλάχιστον 10 άτομα. Σημαντική η βοήθεια όλης της οικογένειας, καθώς και τα τρία παιδιά τους είναι εκεί, συνεισφέροντας ο καθένας με τον τρόπο και τις δυνατότητές του.
Στα χωράφια εποχικά απασχολούνται πάνω από 80 άτομα. Χρειάζονται «χέρια» για να μαζευτούν οι καρποί και να λάβουν τη φροντίδα που απαιτούν τόσο οι καλλιέργειες όσο και τα ίδια τα χωράφια. Σε ερώτησή μας αν αντιμετωπίζουν πρόβλημα στην εύρεση εργατικού δυναμικού, η απάντηση ήταν αρνητική. Τα τελευταία χρόνια, παρά τα όσα ακούγονται, υπάρχουν και πολλοί Έλληνες που επιλέγουν να δουλέψουν στα χωράφια. Σημαντικό ρόλο, βέβαια, παίζει και η συνέπεια του εργοδότη στις οικονομικές απολαβές τους.
Με την παραπάνω περιγραφή, όλα φαντάζουν όμορφα και ευοίωνα, στην πραγματικότητα όμως δεν είναι ακριβώς έτσι.
Δεν είναι εύκολο να ασχοληθείς με τη γη. Μπορεί να υπάρχει μια προτροπή για την ενασχόληση των νέων με τη γεωργία, αλλά χρειάζονται προϋποθέσεις.
Από τα πλέον βασικά είναι οι γνώσεις. Είναι αναγκαίο να μελετήσει κανείς τα εδαφολογικά και μορφολογικά δεδομένα της περιοχής του, ποιες καλλιέργειες μπορούν να αποδώσουν, ποιο το κόστος παραγωγής, τα ρίσκα και οι κίνδυνοι λόγω του μικροκλίματος και ποιες βασικές υποδομές υπάρχουν (π.χ. είναι πιο εύκολο για έναν νέο που οι γονείς του ασχολούνται με τη γεωργία, από ό,τι για κάποιον ο οποίος δεν έχει την υποστήριξη και τη μετάδοση της εμπειρίας από μεγαλύτερο καλλιεργητή ηλικιακά).
Κάτι που θα πρέπει να γίνει απολύτως κατανοητό είναι ότι χρειάζεται η προσωπική εργασία και η ενασχόληση για να υπάρξει πρόοδος.
Επίσης, δεν είναι εύκολο να αντιμετωπίζεις τις καιρικές συνθήκες και να εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό η οικονομική σου ευμάρεια από αυτό. Μια απότομη βροχή, ένα δυνατό χαλάζι, μια ετεροχρονισμένη παγωνιά, ένας πρόωρος καύσωνας μπορούν να καταστρέψουν τους κόπους μιας χρονιάς.
Αυτά όμως είναι πρακτικά ζητήματα και μη ελεγχόμενα. Μιλώντας με τον Γιώργο Κωνσταντίδη, αναφερθήκαμε και στις οικονομικές παραμέτρους οι οποίες συσχετίζονται με τον κρατικό παράγοντα. Μερικά από τα ζητήματα που τέθηκαν από τον κ. Κωνσταντινίδη είναι τα υπέρογκα ποσά που καταβάλλονται για τον ΕΦΚΑ, η υψηλή φορολογία, οι τιμές του πετρελαίου και οι αυξητικές τάσεις στο κόστος των γεωργικών εφοδίων (λιπάσματα, φυτοφάρμακα κ.τ.λ.). Όλα αυτά ανεβάζουν το κόστος παραγωγής και λόγω της οικονομικής κρίσης και της ανάγκης διατήρησης χαμηλών τιμών στα προϊόντα μειώνουν κατά πολύ το προσδοκώμενο κέρδος. Επιπροσθέτως, ακόμη και στη δειλή προσπάθεια για εξαγωγή προϊόντων, δεν υπάρχουν οι ανάλογες υποστηρικτικές δομές που θα βοηθήσουν σε αυτή την κατεύθυνση.
Από τα σημαντικότερα προβλήματα που εντοπίζονται είναι αυτά των ελληνοποιήσεων και των μεγάλων εισαγωγών από Τουρκία, της οποίας τα προϊόντα είναι πολύ χαμηλού κόστους/αξίας, κάνοντας τα εγχώρια μη ανταγωνιστικά. Σε αυτά τα ζητήματα πρέπει το κράτος και οι δομές του να βρουν άμεσα λύση, σε μια προσπάθεια ενίσχυσης του αγροτικού τομέα.
Δεν είναι απαγορευτική η ενασχόληση με τη γεωργία. Χρειάζεται πολύ προσωπική δουλειά, διαρκή ενημέρωση, επιχειρηματική σκέψη και να τίθενται μικροί και σταθεροί στόχοι. Και, φυσικά, όπως σε κάθε επαγγελματική ενασχόληση, πολλή υπομονή…
Μαρία Κοτζακόλιου
